Spoorlijn L52, die loopt van Puurs tot Dendermonde, is al sinds 1980 buiten gebruik voor regulier treinverkeer. Momenteel wordt het 17 kilometer lange traject door de vzw Stoomtrein Dendermonde-Puurs gebruikt voor toeristische ritten. Hoewel de vraag naar een mogelijke heropening voor reizigersvervoer regelmatig opduikt, is de situatie complex.
Wat is de huidige situatie ?
Haalbaarheidsstudie en bevindingen
In opdracht van de Vlaamse overheid (o.a. door toenmalig minister Weyts en minister Peeters) zijn er uitgebreide onderzoeken uitgevoerd naar de toekomst van de lijn. De belangrijkste conclusies uit de haalbaarheidsstudie (2021) en de bijbehorende Maatschappelijke Kosten-Batenanalyse (MKBA) zijn duidelijk:
Ingrijpende investeringen: Een heropening is technisch mogelijk, maar vereist enorme investeringen. Denk hierbij aan volledige elektrificatie, de vernieuwing van het spoor, aanpassingen aan 21 overwegen en complexe bouwwerken (zoals vliegover-constructies) bij Dendermonde.
Impact op goederenverkeer: De heropening van L52 zou voor grote capaciteitsproblemen zorgen op de belangrijke goederencorridor L53 (tussen Zeebrugge en Montzen). Een aanzienlijk deel van de huidige goederentreinen zou door de nieuwe reizigersdienst niet meer volgens het huidige schema kunnen rijden.
Conflict met toeristische ritten: De trage snelheid van de historische stoomtreinen op het enkelspoor maakt een reguliere dienstregeling voor dagelijks reizigersverkeer praktisch onmogelijk.
Negatieve kosten-batenanalyse: Vanwege de zeer hoge kosten en de beperkte verwachte reizigersaantallen, is de maatschappelijke opbrengst momenteel onvoldoende. Ook zijn er diverse ruimtelijke en praktische hinderpalen, waaronder noodzakelijke onteigeningen en lokaal maatschappelijk verzet.
Conclusie: 'In de ijskast'
Vanwege de hoge kostprijs van tientallen miljoenen euro's en de complexe spoorconflicten, beschouwen Infrabel en NMBS dit project niet als prioritair. De plannen staan voorlopig 'in de ijskast'. Er is momenteel geen streefdatum voor een definitieve beslissing.
Wat betekent dit voor de Briel?
In het verleden, waaronder in het MOBER van 2022, zijn er suggesties gedaan om de spoorwegbedding op te heffen voor de aanleg van een ontsluitingsweg. Infrabel blokkeert deze plannen echter, aangezien zij geen toestemming geven voor ingrepen die een mogelijke toekomstige heropening onmogelijk zouden maken. Ook in het kader van de hefboomsite op de Briel wordt er gesproken over een parallelweg. Het Agentschap Wegen en Verkeer wijst er echter op dat een eventuele heropening van L52 een enorme ruimtelijke en technische impact zou hebben op zo’n geplande weg.